Parafia św. Kazimierza w Koszalinie

Rozważaj

 

WIGILIA PASCHALNA [11.04 – WIGIILIA PASCHALNA]

WIGILIA PASCHALNA W WIELKĄ NOC

ROZWAŻANIE

Zastanawialiście się kiedyś, dlaczego obchodzimy święta Wielkiej Nocy a nie wielkiego świtu albo wielkiego dnia? Dlaczego tak wielu z nas brakuje na Wigilii Paschalnej, choć w parafii trzeba robić dwie „pasterki”, żeby się ludzie pomieścili? Dlaczego święcenie pokarmów jest obchodzone a święta cisza Wielkiej Soboty pomijana? Dlaczego celebruje się wielkanocne śniadanie a pomija się odnowienie przyrzeczeń chrzcielnych w Wielką Noc?

KATECHEZA

Wigilia Paschalna – matka wszystkich wigilii

Ta liturgia, najbardziej uroczysta ze wszystkich liturgii w roku, należy już do Niedzieli Zmartwychwstania Pańskiego. Tym samym otwiera ona pięćdziesięciodniowy okres wielkanocnej radości. Jak Triduum Paschalne jest centrum całego roku kościelnego, tak Wigilia Paschalna stanowi ośrodek Triduum. Liturgię Wigilii rozpoczyna się dopiero po zapadnięciu zmroku w sobotę. Tytuł matka wszystkich wigilii jest używany wobec niej przynajmniej od IV w. po Chrystusie. Zmartwychwstały Chrystus obdarza nas życiem i zapewnia nam wszystko, co prowadzi i podtrzymuje życie. Kiedyś jedynie podczas Wigilii Paschalnej udzielano chrztu świętego, dlatego symbolika tej uroczystości podobna jest do rytu chrzcielnego.

Liturgia Światła

Dzisiejsze czuwanie ku czci Pana rozpoczyna Liturgia Światła. Światło wprost łączy się z życiem: bez światła człowiek umiera, światło rozjaśnia, ogrzewa. Pobłogosławienie nowego ognia wskazuje na rozprzestrzenianie się skutków Chrystusowego odkupienia na całe stworzenie. Symbolem Jezusa Zmartwychwstałego jest światło paschału, od którego odpalamy nasze świece chrzcielne (w normalnych okolicznościach odpalamy je również w czasie Wigilii Paschalnej). Paschał jest świecą z pszczelego wosku (jak pięknie pachnie), gdyż ma to być symbol naszej ofiary uwielbienia – woń miła dla Pana. Po poświęceniu ognia i paschału kapłan śpiewa orędzie wielkanocne – Exsultet. Zawiera on wiele typów z historii zbawienia, które odnoszą się do Nocy Zmartwychwstania i do naszego życia w łasce, m.in.:

Jest to ta sama noc, w której niegdyś ojców naszych, synów Izraela, wywiodłeś z Egiptu…

…a teraz ta sama noc uwalnia wszystkich wierzących w Chrystusa na całej ziemi…

Tej właśnie nocy Chrystus skruszywszy więzy śmierci, jako zwycięzca wyszedł z otchłani.

Liturgia Słowa

W służbie życia pozostaje również Słowo Boże: ratuje, umacnia, karmi, zapoczątkowuje zbawienie. Czytanie Słowa Bożego stanowi podstawową część Wigilii Paschalnej. Na tę Wigilię Kościół podaje dziewięć czytań: siedem ze Starego i dwa z Nowego Testamentu. Ze względu na obostrzenia w tym roku wysłuchamy pięciu czytań. Rozważamy w nich, jak to Bóg w minionych czasach wybawił swój lud i jak w końcu zesłał nam swojego Syna jako Odkupiciela.

W pierwszym czytaniu (Rdz 1,1-2,2) usłyszymy o stworzeniu świata (zwróć uwagę na żydowski sposób pojmowania czasu – najpierw noc, potem dzień; oraz, że pierwszy dzień to stworzenie światła – symbol Chrystusa – niedziela, pierwszy dzień tygodnia). Drugie czytanie (Wj 14,15-15,1) to opis przejścia przez Morze Czerwone. Trzecie czytanie zapowiada odnowienie przymierza  Boga ze swoim ludem, dając mu nowe serce i nowego ducha.

Przed czytaniami z Nowego Testamentu zabrzmi uroczyste Chwała na wysokości (powrócą dzwony i organy) jako przejście z zapowiedzi Starego na rzecz wypełnienia Nowego Testamentu.

Po niej usłyszymy fragment listu św. Pawła (Rz 6-3-11), w którym autor mówi, że przez chrzest święty jesteśmy zanurzeni zarówno w śmierć Chrystusa, jak i w Jego Zmartwychwstanie. Po uroczystym alleluja wysłuchamy Mateuszowej relacji o Zmartwychwstaniu.

Liturgia Chrzcielna

Związek wody z życiem również nie wymaga dopowiedzeń, zwłaszcza w powiązaniu z sakramentem chrztu. Woda jest także symbolem Ducha Świętego, który rozwija relację dziecięctwa Bożego, uczy modlić się i nawiązywać kontakt z Bogiem Ojcem. Wszyscy przez chrzest święty jesteśmy włączeni w śmierć i zmartwychwstanie Chrystusa, dlatego też w tę szczególną noc paschalną odnawiamy przyrzeczenia chrzcielne, które w naszym imieniu wypowiedzieli rodzice i rodzice chrzestni. W Litanii do Wszystkich Świętych będziemy wzywać ich orędownictwa, abyśmy na zawsze mogli wytrwać w powziętych przyrzeczeniach. Na zakończenie tej części zaniesiemy nasze wołania w modlitwie wiernych (wyjątkowo, zazwyczaj modlitwa wiernych jest częścią Liturgii Słowa).

Liturgia Eucharystyczna

Również Uczta Pańska – Eucharystia – służy nowemu życiu, które nie jest możliwe bez pokarmu. Najpełniejszy udział w Passze Jezusa, w Jego zwycięstwie, dokonuje się przez sakrament chrztu
i Eucharystię. Cała liturgia Wigilii Paschalnej zmierza wewnętrznie ku Eucharystii – triumfowi uwielbionego Pana. Ona stanowi szczyt celebracji misterium paschalnego.

Liturgia wg tegorocznych wskazań

Ze względu na epidemię nie ma możliwości odprawienia procesji rezurekcyjnej (ani w nocy, ani o świcie). Błogosławieństwo pokarmów na stół wielkanocny znajduje się na naszej stronie.  

Niech pomocą do wejścia w tajemnicę tej Nocy będzie wysłuchanie pięknej pieśni wielkanocnej: https://youtu.be/2Vdjj19Q-t0

 

PS Jutro nie będzie rozmyślania, dlatego że katechezę wielkanocną właśnie przeczytaliście 😊

 

WIELKA SOBOTA  – 11.04 [11.04 – WIELKA SOBOTA]

WIELKA SOBOTA

Niech pomocą do wejścia w tajemnicę dnia będzie wysłuchanie pięknej pieśni: https://www.youtube.com/watch?v=W4SPvo4d0Ag

ROZWAŻANIE

Proponuję w prywatnym rozważaniu zatrzymać się nad fragmentami zaczerpniętymi z dzisiejszej Godziny Czytań. Gdyby ktoś chciał się nią pomodlić – przesyłam link (Liturgia Godzin jest również dostępna w aplikacji „Pismo Święte”): https://brewiarz.katolik.pl/iv_20/1104-1/godzczyt.php3

Z Listu do Hebrajczyków
(Hbr 4,1-13)
Śpieszmy się wejść do odpoczynku Pana

Bracia: Lękajmy się, gdy jeszcze trwa obietnica wejścia do odpoczynku Pana, aby ktoś z was nie mniemał, iż jest jej pozbawiony. Albowiem i myśmy otrzymali dobrą nowinę, jak i tamci, lecz tamtym słowo usłyszane nie było pomocne, gdyż nie łączyli się przez wiarę z tymi, którzy je usłyszeli.

Wchodzimy istotnie do odpoczynku my, którzy uwierzyliśmy, jak to powiedział: „Toteż przysiągłem w gniewie moim: Nie wejdą do mego odpoczynku”, aczkolwiek dzieła były dokonane od stworzenia świata. Powiedział bowiem Bóg na pewnym miejscu o siódmym dniu w ten sposób: „I odpoczął Bóg w siódmym dniu po wszystkich dziełach swoich”. I znowu na tym miejscu: „Nie wejdą do mego odpoczynku”.

Wynika więc z tego, że wejdą tam niektórzy, gdyż ci, którzy wcześniej otrzymali dobrą nowinę, nie weszli z powodu swego nieposłuszeństwa, dlatego Bóg na nowo wyznacza pewien dzień, „dzisiaj”, po upływie dłuższego czasu, mówiąc przez Dawida, jak to przedtem zostało powiedziane: „Dziś, jeśli głos Jego usłyszycie, nie zatwardzajcie serc waszych”.

Gdyby bowiem Jozue wprowadził ich do odpoczynku, nie mówiłby potem o innym dniu. A zatem pozostaje odpoczynek szabatu dla ludu Bożego. Kto bowiem wszedł do Jego odpoczynku, odpocznie po swych czynach, jak Bóg po swoich. Śpieszmy się więc wejść do owego odpoczynku, aby nikt nie szedł za tym samym przykładem nieposłuszeństwa.

Żywe jest bowiem słowo Boże, skuteczne i ostrzejsze niż wszelki miecz obosieczny, przenikające aż do rozdzielenia duszy i ducha, stawów i szpiku, zdolne osądzić pragnienia i myśli serca. Nie ma stworzenia, które by było przed Nim niewidzialne, przeciwnie, wszystko odkryte i odsłonięte jest przed oczami Tego, któremu musimy zdać rachunek.

Starożytna homilia na Świętą i Wielką Sobotę

Zstąpienie Pana do Otchłani

Co się stało? Wielka cisza spowiła ziemię; wielka na niej cisza i pustka. Cisza wielka, bo Król zasnął. Ziemia się przelękła i zamilkła, bo Bóg zasnął w ludzkim ciele, a wzbudził tych, którzy spali od wieków. Bóg umarł w ciele, a poruszył Otchłań.

Idzie, aby odnaleźć pierwszego człowieka, jak zgubioną owieczkę.

Pragnie nawiedzić tych, którzy siedzą zupełnie pogrążeni w cieniu śmierci; aby wyzwolić z bólów niewolnika Adama, a wraz z nim niewolnicę Ewę, idzie On, który jest ich Bogiem i synem Ewy.

Przyszedł więc do nich Pan, trzymając w ręku zwycięski oręż krzyża. Ujrzawszy Go praojciec Adam, pełen zdumienia, uderzył się w piersi i zawołał do wszystkich: „Pan mój z nami wszystkimi!” I odrzekł Chrystus Adamowi: „I z duchem twoim!” A pochwyciwszy go za rękę, podniósł go mówiąc: „Zbudź się, o śpiący, i powstań z martwych, a zajaśnieje ci Chrystus.

Oto Ja, twój Bóg, który dla ciebie stałem się twoim synem. Oto teraz mówię tobie i wszystkim, którzy będą twoimi synami, i moją władzą rozkazuję wszystkim, którzy są w okowach: Wyjdźcie! A tym, którzy są w ciemnościach, powiadam: Niech zajaśnieje wam światło! Tym zaś, którzy zasnęli, rozkazuję: Powstańcie!

Tobie, Adamie, rozkazuję: Zbudź się, który śpisz! Nie po to bowiem cię stworzyłem, abyś pozostawał spętany w Otchłani. Powstań z martwych, albowiem jestem życiem umarłych. Powstań ty, który jesteś dziełem rąk moich. Powstań ty, który jesteś moim obrazem uczynionym na moje podobieństwo. Powstań, wyjdźmy stąd! Ty bowiem jesteś we Mnie, a Ja w tobie, jako jedna i niepodzielna osoba.

Dla ciebie Ja, twój Bóg, stałem się twoim synem. Dla ciebie Ja, Pan, przybrałem postać sługi. Dla ciebie Ja, który jestem ponad niebiosami, przyszedłem na ziemię i zstąpiłem w jej głębiny. Dla ciebie, człowieka, stałem się jako człowiek bezsilny, lecz wolny pośród umarłych. Dla ciebie, który porzuciłeś ogród rajski, Ja w ogrodzie oliwnym zostałem wydany Żydom i ukrzyżowany w ogrodzie.

Przypatrz się mojej twarzy dla ciebie oplutej, bym mógł ci przywrócić ducha, którego niegdyś tchnąłem w ciebie. Zobacz na moim obliczu ślady uderzeń, które zniosłem, aby na twoim zeszpeconym obliczu przywrócić mój obraz.

Spójrz na moje plecy przeorane razami, które wycierpiałem, aby z twoich ramion zdjąć ciężar grzechów przytłaczających ciebie. Obejrzyj moje ręce tak mocno przybite do drzewa za ciebie, który niegdyś przewrotnie wyciągnąłeś swą rękę do drzewa.

Snem śmierci zasnąłem na krzyżu i włócznia przebiła mój bok za ciebie, który usnąłeś w raju i z twojego boku wydałeś Ewę, a ta moja rana uzdrowiła twoje zranienie. Sen mej śmierci wywiedzie cię ze snu Otchłani. Cios zadany Mi włócznią złamał włócznię skierowaną przeciw tobie.

Powstań, pójdźmy stąd! Niegdyś szatan wywiódł cię z rajskiej ziemi, Ja zaś wprowadzę ciebie już nie do raju, lecz na tron niebiański. Zakazano ci dostępu do drzewa będącego obrazem życia, ale Ja, który jestem życiem, oddaję się tobie. Przykazałem aniołom, aby cię strzegli tak, jak słudzy, teraz zaś sprawię, że będą ci oddawać cześć taką, jaka należy się Bogu.

Gotowy już jest niebiański tron, w pogotowiu czekają słudzy, już wzniesiono salę godową, jedzenie zastawione, przyozdobione wieczne mieszkanie, skarby dóbr wiekuistych są otwarte, a królestwo niebieskie, przygotowane od założenia świata, już otwarte”.

CISZA WIELKIEJ SOBOTY

Kościół także dzisiaj powstrzymuje się od sprawowania ofiary Mszy Świętej, dlatego ołtarz pozostaje obnażony. Dzisiejszy dzień to czas ciszy i tęsknoty za Chrystusem. W szczególny sposób w Wielką Sobotę Kościół zwraca uwagę na Maryję, która jako jedyna przez ten czas przechowała wiarę Kościoła, kiedy to wszyscy uczniowie i Apostołowie Chrystusa uciekli. Kościół zachęca nas, byśmy trwali w poście podjętym w dniu wczorajszym aż do Wigilii Paschalnej.

 

PS Dziś będzie jeszcze katecheza o Wigilii Paschalnej (godz. 18:00).